T24 Dış Haberler
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, Türkiye’nin İsrail hükûmet uçaklarının hava sahasını kullanmasını engellemesi nedeniyle Bakü’deki Asya’da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı’na (CICA) katılmak için Azerbaycan Hava Yolları’na (AZAL) ait tarifeli bir uçağı kullandı.
Middle East Eye’ın edindiği bilgilere göre, İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, Türkiye’nin İsrail hükümet uçaklarının hava sahasını kullanmasını engellemesi nedeniyle Çarşamba günü uluslararası bir konferansa katılmak üzere Bakü’ye AZAL’a ait tarifeli bir uçakla gitti.
Flightradar24’ten elde edilen açık kaynak verileri, Herzog’un AZAL tarafından işletilen J222 sefer sayılı uçuşla seyahat ettiğini gösteriyor. Tel Aviv’den saat 11.35’te kalkan uçak, Türk hava sahasından geçerek yerel saatle 15.40’ta Bakü’ye ulaştı.
Herzog’un Bakü’deki karşılama törenine ait fotoğraf ve görüntüler, kendisinin Flightradar24 tarafından bu uçuş için kaydedilen uçak tipiyle eşleşen bir AZAL Boeing 787-8 Dreamliner ile geldiğini gösteriyor. Varış saati de Herzog’un basın ekibi tarafından yapılan duyuruyla örtüşüyor.
Türkiye, 2024’te Herzog’un Bakü ziyaretini iptal ettirmek zorunda bırakmıştı
Türkiye, 2024 yılında Herzog’un uçağının hava sahasını kullanmasını yasaklayarak kendisini Azerbaycan ziyaretini iptal etmek zorunda bırakmıştı. Nisan ayında ise uçağı, Türk hava sahasından kaçınmak için Kazakistan’a yapacağı resmi ziyaret öncesinde sekiz saatlik uzun bir rota izlemişti.
Bakü ziyareti için Herzog, Yunanistan, Bulgaristan ve Karadeniz üzerinden geçen daha uzun bir rota da izleyebilirdi. Ancak MEE’nin edindiği bilgiye göre ekibi, Karadeniz’de gemilere yönelik devam eden saldırıların bu rotanın güvenliği konusunda endişe yaratması nedeniyle tarifeli bir yolcu uçuşunu tercih etti.
Sivil uçaklarına geçişine hâlâ izin veriliyor
Herzog Uluslararası Ceza Mahkemesi’nin (UCM) tutuklama emrine tabi olmasa da Ankara, tüm İsrail hükümet uçaklarının hava sahasına girmesini yasaklıyor.
Ancak İsrailli ve diğer yabancı havayolu şirketleri tarafından işletilen sivil uçuşların, Tel Aviv gidiş ve gelişli rotalarda Türk hava sahasından geçişine hâlâ izin veriliyor.
“Türkiye’ye bilgi verilmedi”
Konuya yakın bir Türk yetkili MEE’ye yaptığı açıklamada, Azerbaycan’ın AZAL uçuşunda İsrail Cumhurbaşkanı’nın bulunduğu konusunda Türkiye’ye bilgi vermediğini söyledi.
Yetkili, İsrail hükümetinin Ankara’nın tutumunu bildiği için artık Türk hava sahasını kullanmak üzere talepte bulunmadığını belirtti.
Yetkili, “Doğal olarak Türkiye, sadece hava sahasından transit geçen her yolcu uçağının yolcu listesini elde edemez,” ifadelerini kullandı.
‘Şuşa’ Ankara’ya gönderme miydi?
Türkiye ve İsrail, 2020’deki İkinci Dağlık Karabağ Savaşı sırasında Bakü’ye maddi destek sağlayarak Azerbaycan’ın uluslararası alanda kendi toprağı olarak tanınan geniş alanları geri almasına yardımcı olmuştu.
Savaştan sonra Türkiye ve Azerbaycan, 2021 yılında birbirlerini savunma taahhüdünde bulunan Şuşa Beyannamesi’ni imzaladı.
Herzog’u taşıyan Azerbaycan Dreamliner uçağının adı ise “Şuşa” idi. Sosyal medyadaki bazı yorumcular, uçak seçiminin tesadüf olmadığını öne sürerek uçağın adını Ankara’ya yönelik bir başka gönderme olarak yorumladı.
Türkiye-Azerbaycan gerginliği
Herzog, bugün düzenlenecek olan Asya’da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı’nın (CICA) yedinci zirvesine katılmak üzere Bakü’de bulunuyor. Bu ziyaret, Azerbaycan’ın geçen hafta ilkokul ve ortaokullarda başörtüsü yasağı getirme kararının ardından Ankara ile Bakü arasında yaşanan gerginliğin tırmandığı bir döneme denk geliyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Herzog’un varlığı nedeniyle büyük olasılıkla uzak kalmayı tercih eden Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan‘ın yerine zirveye katılıyor. Fidan’ın ayrıca iki müttefik arasındaki gerilimi yumuşatmaya çalışması bekleniyor.
(Editör: Buse Söğütlü)
